Ból szczęki, trudności z otwieraniem ust.
Nie oceniamy ich przyczyny wyłącznie na podstawie wyglądu.

  • „Kiedy otwieram usta, boli mnie szczęka”
  • „Nie mogę szeroko otworzyć ust”
  • „Klika mi w szczęce”
  • „Kiedy noszę szynę, jest mi lżej, ale gdy ją zdejmuję, dolegliwości wracają”

Takie objawy określa się łącznie mianem zaburzeń skroniowo-żuchwowych (TMD).

Jednak nawet u osób z podobnym bólem szczęki przyczyna i stan jamy ustnej są u każdego inne.

W Yoshimi Dental Clinic nie wybieramy metody leczenia wyłącznie na podstawie objawów. Zanim zaplanujemy leczenie, sprawdzamy za pomocą pomiarów:

  • jak porusza się żuchwa,
  • jakie jest wzajemne położenie szczęki i żuchwy,
  • w których miejscach i w jaki sposób stykają się zęby.

Najważniejsza jest dla nas zasada:

„Najpierw mierzymy. Potem projektujemy zgryz dla konkretnej osoby”.

Jak leczymy zaburzenia skroniowo-żuchwowe

  1. ①

    Pomiar

    Badamy ruchy żuchwy, budowę kostną, ustawienie zębów i zgryz.

  2. ②

    Projekt

    Na podstawie wyników badań ustalamy docelowe położenie żuchwy i zgryz dla danej osoby.

  3. ③

    Wykonanie

    Wykonujemy aparaty, takie jak szyny i nakłady (overlay), i odtwarzamy zaprojektowany zgryz w jamie ustnej.

  4. ④

    Sprawdzenie

    Po założeniu aparatu oceniamy nie tylko objawy, lecz także ponownie mierzymy ruchy żuchwy.

  5. ⑤

    W razie potrzeby stabilizacja leczeniem ortodontycznym lub protetycznym

    Potwierdzony zgryz doprowadzamy – za pomocą leczenia ortodontycznego, koron, protez i innych uzupełnień – do stanu, który można utrzymać przez długi czas.

Czy dotyczą Państwa takie problemy?

  • Szczęka boli od lat
  • Nie mogą Państwo szeroko otworzyć ust
  • Podczas jedzenia szczęka męczy się lub boli
  • W stawie skroniowo-żuchwowym słychać dźwięki
  • Z szyną jest lżej, ale po jej zdjęciu dolegliwości wracają
  • Zęby są równo ustawione, a mimo to szczęka boli
  • Dolegliwości ze strony szczęki pojawiły się po leczeniu ortodontycznym
  • Po leczeniu ortodontycznym z usunięciem zębów, przeprowadzonym w przeszłości, niepokoją Państwa objawy ze strony szczęki
  • Noszą Państwo protezę, ale trudno Państwu gryźć albo odczuwają Państwo dyskomfort w okolicy szczęki
  • Leczenie w innej placówce nie wyjaśniło przyczyny dolegliwości

Występowanie takich objawów nie oznacza, że ich przyczyną musi być zgryz.

Zaczynamy od badań, aby sprawdzić, czy występuje problem z ruchami żuchwy lub ze zgryzem.

Wyniki badań mogą też prowadzić do decyzji, że leczenia ortodontycznego nie przeprowadzamy.

Dlaczego badamy tak szczegółowo?

Oglądanie ustawienia zębów nie mówi nam, jak poruszają się stawy skroniowo-żuchwowe.

Poza tym „równo ustawione zęby” i „zgryz dopasowany do ruchów żuchwy” to nie zawsze to samo.

Dlatego łączymy kilka badań, aby ocenić stan jamy ustnej w trzech wymiarach.

Pomiar ruchów żuchwy

Pomiar ruchów żuchwy za pomocą Cadiax
Badanie ruchów żuchwy za pomocą Cadiax

Cadiax

To urządzenie, które w trzech wymiarach rejestruje, jak poruszają się lewy i prawy staw skroniowo-żuchwowy podczas otwierania i zamykania ust.

Ruchy stawów, których nie da się ocenić na oko, można sprawdzić w postaci wartości liczbowych.

Dane te wykorzystujemy jako ważną informację przy planowaniu leczenia.

Badanie budowy kostnej

Ekran analizy bocznego zdjęcia cefalometrycznego (rentgenowskiego zdjęcia głowy z boku)
Ekran analizy bocznego zdjęcia cefalometrycznego

Boczne zdjęcie cefalometryczne

Na rentgenowskim zdjęciu głowy wykonanym z boku sprawdzamy m.in.:

  • wzajemne położenie szczęki i żuchwy,
  • wysokość twarzy,
  • położenie żuchwy w kierunku przednio-tylnym,
  • relację między zębami a kośćmi.

Badanie to nie ogranicza się do problemu „samych zębów” – zaczyna od kości, które stanowią podstawę, na której ustawione są zęby.

Odtworzenie zmierzonych ruchów żuchwy na modelach

Ustawienie położenia żuchwy w artykulatorze oraz modele
Artykulator Girrbach Reference SL i modele

Artykulator Girrbach Reference SL

To urządzenie, w którym umieszcza się modele górnych i dolnych zębów pacjenta, aby odtworzyć ruchy żuchwy.

Nie stosujemy przeciętnych wartości ruchów żuchwy – wprowadzamy własne dane pacjenta zmierzone podczas badań.

Dzięki temu także na modelach możemy sprawdzić:

„W którym miejscu zęby się stykają?”
„Na które zęby działa siła?”
„Jakie położenie przyjąć za cel leczenia?”

Ocena każdego zęba z osobna

Model dzielony (model górnego łuku zębowego rozdzielony na pojedyncze zęby)
Model dzielony

Model dzielony

Model łuku zębowego rozdzielamy na pojedyncze zęby i sprawdzamy położenie oraz nachylenie każdego z nich.

Nie traktujemy uzębienia jako jednej bryły – sprawdzamy, w którą stronę zwrócony jest każdy ząb i na jakiej wysokości się znajduje.

W leczeniu ortodontycznym na tej podstawie ustalamy, w jakim kierunku przesuwać poszczególne zęby.

Zgryz oceniamy nie tylko w ciągu dnia, lecz także podczas snu

BruxChecker

W ciągu dnia górne i dolne zęby nie stykają się przez cały czas.

Podczas snu natomiast zęby mogą się stykać z dużą siłą, np. przy zgrzytaniu.

Dlatego w razie potrzeby stosujemy cienką folię o nazwie BruxChecker, aby sprawdzić, które zęby stykają się w nocy.

Sprawdzamy to nie tylko przed leczeniem, ale także w jego trakcie i po nim, aby śledzić zmiany.

Ustąpienie objawów nie oznacza końca leczenia

To, że szczęka przestała boleć, nie zawsze oznacza, że zgryz jest stabilny.

W naszej klinice sprawdzamy:

jak zmieniły się objawy

a jednocześnie

jak zmieniły się ruchy żuchwy i kontakty zębów.

Zgryz podczas snu sprawdzamy również po leczeniu, aby ocenić, czy stan osiągnięty dzięki leczeniu utrzymuje się w dłuższym czasie.

Dlaczego nie kończymy leczenia na samej szynie?

Założenie szyny (splint) zmienia siły działające na stawy skroniowo-żuchwowe i objawy mogą czasowo się zmniejszyć.

Niektórzy pacjenci mówią jednak:

„Kiedy ją noszę, jest lżej, ale po zdjęciu objawy wracają”.

W naszej klinice szyna bywa nie tylko środkiem łagodzącym objawy, lecz także

urządzeniem, które pozwala sprawdzić w samej jamie ustnej, jakie położenie żuchwy i jaki zgryz przyjąć za cel.

Szyna metalowa (na modelu)
Szyna metalowa (na modelu)
Metalowy nakład – overlay (na modelu)
Metalowy nakład – overlay (na modelu)

Za pomocą aparatu odtwarzamy w jamie ustnej położenie wyznaczone na podstawie badań i sprawdzamy, jak zmieniają się ruchy żuchwy i objawy.

Na podstawie wyników – jeśli jest to potrzebne – za pomocą leczenia ortodontycznego lub protetycznego tworzymy zgryz, który pozwala utrzymać ten stan.

Leczenie ortodontyczne, w miarę możliwości bez usuwania zębów

Dlaczego czasem stosujemy leczenie ortodontyczne?

W przypadku zaburzeń skroniowo-żuchwowych mogą Państwo zastanawiać się:

„Skoro leczymy szczękę, to po co ortodoncja?”

W naszej klinice celem leczenia ortodontycznego nie jest wyłącznie równe ustawienie zębów przednich.

Zmieniając położenie, wysokość i nachylenie zębów, dążymy do tego, aby

stworzyć zgryz dopasowany do ruchów żuchwy.

Dlatego w trakcie leczenia dopasowujemy drut indywidualnie do każdego pacjenta.

MEAWDrut, który przesuwa każdy ząb w trzech wymiarach

MEAW (Multiloop Edgewise Archwire)
MEAW (drut wygięty przez dyrektora kliniki)

MEAW (Multiloop Edgewise Archwire) to drut ortodontyczny z szeregiem małych pętli.

Ma złożony kształt po to, aby każdy ząb można było przesuwać z uwzględnieniem:

  • położenia przód–tył,
  • położenia na boki,
  • położenia w pionie,
  • nachylenia.

Nie używamy gotowego drutu w niezmienionej postaci – dyrektor kliniki dopasowuje go do wyników badań i planu leczenia.

Film: MEAW (YouTube)

Zachować jak najwięcej własnych zębów

W Yoshimi Dental Clinic przywiązujemy wagę do zachowania zębów.

Również w leczeniu ortodontycznym nie kierujemy się myślą:

„Zęby się nie mieszczą, więc od razu je usuwamy”.

Metodę leczenia rozważamy dopiero po zbadaniu budowy kostnej, ruchów żuchwy, położenia zębów i zgryzu.

Nie każdego pacjenta można jednak leczyć w ten sam sposób.

W zależności od stanu zębów i kości oraz obecności zmian chorobowych zachowanie zęba bywa trudne.

O tym, czy ząb można zachować i jaka metoda będzie odpowiednia, decydujemy po badaniach.

Aparaty wykonujemy w klinice, opierając się na danych pacjenta

Dyrektor kliniki przy pracy z mikroskopem stereoskopowym w pracowni protetycznej
Pracownia protetyczna w klinice

Obok gabinetu zabiegowego znajduje się pracownia protetyczna.

Dyrektor kliniki uczestniczy w projektowaniu, modelowaniu i dopasowaniu aparatów stosowanych w leczeniu zaburzeń skroniowo-żuchwowych, takich jak:

  • metalowe nakłady (overlay),
  • szyny,
  • druty ortodontyczne,
  • uzupełnienia tymczasowe,
  • protezy.

Dlaczego w klinice?

Ponieważ chcemy, aby liczne informacje uzyskane w badaniach – o ruchach żuchwy, budowie kostnej i położeniu zębów – bezpośrednio przełożyły się na kształt aparatu.

Wax-up na modelu dzielonym

Wax-up

Na modelu projektujemy kształt zębów i zgryz.

Mikroskop o dużym powiększeniu

W powiększeniu sprawdzamy również uzupełnienia tymczasowe, gotowe uzupełnienia protetyczne i druty.

Spawarka laserowa

Spawarka laserowa

Dysponujemy wyposażeniem, które pozwala naprawiać aparaty i wykonywać precyzyjne prace na miejscu.

U osób noszących protezy zgryz tworzymy według tej samej zasady

Zaburzenia skroniowo-żuchwowe nie dotyczą wyłącznie osób, które mają własne zęby.

Także u osób z niewielką liczbą zębów lub z protezami całkowitymi stawy skroniowo-żuchwowe pracują.

Przy wykonywaniu protez również badamy ruchy żuchwy – m.in. za pomocą Cadiax – i planujemy zgryz na podstawie danych o budowie kostnej i stawach skroniowo-żuchwowych.

Leczenie ortodontyczne, które ustawia zęby, i wykonanie protezy różnią się metodą, ale podstawowa zasada jest ta sama:

dążymy do zgryzu dopasowanego do ruchów żuchwy.

O protezach zębowych (protezach precyzyjnych) →

Bóle głowy, sztywność karku i barków, szumy uszne i trudności ze snem

Niektórzy pacjenci z zaburzeniami skroniowo-żuchwowymi zgłaszają także:

  • bóle głowy,
  • sztywność karku i barków,
  • szumy uszne,
  • trudności ze snem,
  • zmiany samopoczucia.

Od 2002 roku prowadzimy w klinice badania nad zależnością między zgryzem a czynnością autonomicznego układu nerwowego.

U pacjentów, u których jest to potrzebne, możemy rejestrować zmiany przed zabiegiem i po nim, m.in. mierząc odruch źreniczny na światło i zmienność rytmu serca (HRV) oraz wykonując elektromiografię (EMG).

Urządzenie do pomiaru odruchu źrenicznego (Iriscorder)
Urządzenie do pomiaru odruchu źrenicznego
Ekran zapisu z przebiegiem rytmu serca
Ekran zapisu rytmu serca
Ekran zapisu elektromiografii
Ekran zapisu elektromiografii

Jest jednak bardzo ważna kwestia.

Przyczyn bólów głowy, sztywności karku i barków, szumów usznych, problemów ze snem i podobnych dolegliwości nie da się wyjaśnić samym zgryzem.

„Związek między zgryzem a autonomicznym układem nerwowym”, który badamy naukowo, to coś innego niż przyczyna objawów i efekt leczenia u konkretnego pacjenta.

W razie potrzeby zalecamy konsultację lekarską lub ocenę w innej specjalności, np. w chirurgii stomatologicznej.

Jak przebiega leczenie?

  1. STEP 1Pierwsza konsultacja

    Najpierw pytamy o obecne dolegliwości i o dotychczasowe leczenie.

    Badamy szczękę, zgryz i zęby, a następnie wyjaśniamy, co można stwierdzić na tym etapie i jakie badania są potrzebne.

    Można też omówić diagnozę postawioną w innej placówce.

    Można również zakończyć na etapie diagnozy.

  2. STEP 2Szczegółowe badania

    W zależności od potrzeb wykonujemy m.in.:

    • badanie ruchów żuchwy za pomocą Cadiax,
    • analizę budowy kostnej na zdjęciu rentgenowskim,
    • wyciski i modele dzielone,
    • zdjęcia wewnątrzustne,
    • ocenę zgryzu podczas snu,
    • elektromiografię,
    • badanie odruchów autonomicznych.

    Nie każdy pacjent przechodzi wszystkie badania – wybieramy te, które są potrzebne przy danych objawach i stanie.

  3. STEP 3Projekt położenia żuchwy do leczenia

    Łącząc wyniki badań, rozważamy:

    „Do jakiego położenia przy zwarciu zębów dążymy?”

    To docelowe położenie żuchwy nazywamy w naszej klinice „terapeutycznym położeniem żuchwy”.

  4. STEP 4Sprawdzenie za pomocą aparatów

    Za pomocą szyn metalowych, metalowych nakładów (overlay), uzupełnień tymczasowych i podobnych aparatów odtwarzamy zaprojektowany stan w jamie ustnej.

    Założenie aparatu nie jest końcem.

    Ponownie sprawdzamy ruchy żuchwy i objawy.

  5. STEP 5W razie potrzeby leczenie ortodontyczne lub protetyczne

    Aby na długo utrzymać potwierdzony zgryz, w razie potrzeby prowadzimy leczenie ortodontyczne.

    W zależności od stanu zębów łączymy je z leczeniem protetycznym, np. koronami lub protezami.

  6. STEP 6Utrzymanie efektów po leczeniu

    Po zakończeniu leczenia ortodontycznego stosuje się retainer.

    W razie potrzeby sprawdzamy też zgryz podczas snu, aby ocenić, czy stan osiągnięty dzięki leczeniu się utrzymuje.

Czas trwania leczenia

Korekta zgryzu za pomocą leczenia ortodontycznego w przypadku zaburzeń skroniowo-żuchwowych nie jest leczeniem, które kończy się w krótkim czasie.

Standardowe leczenie ortodontyczne trwa

ok. 2–3 lata

(czas orientacyjny)

Wizyty odbywają się

ok. raz na 1,5 miesiąca

Czas trwania znacznie się różni w zależności od objawów i budowy kostnej.

Nawet jeśli objawy złagodnieją już na wczesnym etapie leczenia, nie zawsze jest tak, że

„brak objawów = leczenie zakończone”.

Plan leczenia obejmuje także stabilizację zgryzu i utrzymanie tego stanu.

Kiedy nasze leczenie może nie być odpowiednie

Nie wszystkie dolegliwości ze strony szczęki leczymy poprzez zgryz.

Na przykład w poniższych sytuacjach nasza metoda może nie być odpowiednia albo pierwszeństwo może mieć ocena w innej specjalności:

  • gdy pacjent chce samego zabiegu, bez badań,
  • gdy pacjent chce wyłącznie leczenia krótkiego lub wymagającego niewielu wizyt,
  • gdy podejrzewa się inną chorobę niż zaburzenia skroniowo-żuchwowe, np. uraz, nowotwór lub chorobę ogólnoustrojową,
  • gdy występuje zmiana chorobowa, przy której zęba nie da się zachować.

Badania mogą też doprowadzić do wniosku, że leczenia ortodontycznego nie należy przeprowadzać.

Ryzyko związane z leczeniem

W trakcie leczenia ortodontycznego mogą wystąpić m.in.:

  • ból podczas przesuwania zębów,
  • resorpcja korzeni,
  • nawrót (recydywa),
  • większe ryzyko próchnicy i zapalenia dziąseł,
  • dyskomfort w zgryzie w trakcie leczenia,
  • dyskomfort podczas noszenia retainera.

Ponadto stosowany przez nas MEAW jest drutem o złożonym kształcie.

W trakcie leczenia może powodować dyskomfort, a w pewnych warunkach drut może pęknąć.

Efekty i czas leczenia również zależą od osoby.

Cele wyznaczamy na podstawie wyników badań, ale nie u każdego pacjenta leczenie przebiega tak samo.

Technologie stosowane w tym leczeniu

Technologie, z których korzystamy przy badaniach, projektowaniu i wykonywaniu aparatów w leczeniu zaburzeń skroniowo-żuchwowych i w leczeniu ortodontycznym.

Najczęstsze pytania

Boli mnie szczęka. Czy od razu czeka mnie leczenie ortodontyczne?

Nie.

Najpierw szukamy przyczyny bólu.

Metodę leczenia rozważamy po sprawdzeniu, czy występuje problem z ruchami żuchwy lub ze zgryzem.

W zależności od wyników badań leczenia ortodontycznego może w ogóle nie być.

Czy sama szyna nie wystarczy?

U niektórych osób noszenie szyny zmniejsza objawy.

U innych objawy wracają po jej zdjęciu.

W razie potrzeby stosujemy szynę lub szynę metalową jako „etap sprawdzenia położenia żuchwy do leczenia”, a następnie oceniamy, czy potrzebne jest dalsze leczenie.

Mam równe zęby. Dlaczego boli mnie szczęka?

Równo ustawione zęby to nie to samo co zgryz dopasowany do ruchów stawów skroniowo-żuchwowych.

Pomiar ruchów żuchwy i budowy kostnej pozwala czasem wykryć zależności w położeniu, których nie widać przy samym oglądaniu jamy ustnej.

Czy może to mieć związek z wcześniejszym leczeniem ortodontycznym?

Zgłaszają się do nas także osoby, u których objawy ze strony szczęki pojawiły się po leczeniu ortodontycznym.

Na podstawie samych objawów nie można jednak stwierdzić, czy przyczyną było wcześniejsze leczenie ortodontyczne.

Oceniamy to po zbadaniu budowy kostnej, ruchów żuchwy i obecnego zgryzu.

Czy osoby z protezami też mogą mieć zaburzenia skroniowo-żuchwowe?

Tak.

Stawy skroniowo-żuchwowe pracują także u osób bez zębów, dlatego mogą pojawić się objawy ze strony tych stawów.

Również przy protezach całkowitych możemy zmierzyć ruchy żuchwy i na podstawie tych danych zaprojektować zgryz.

Czy ustąpią też bóle głowy oraz sztywność karku i barków?

Bóle głowy oraz sztywność karku i barków mogą mieć wiele różnych przyczyn.

Badamy związek między zgryzem a autonomicznym układem nerwowym, ale nie twierdzimy, że „korekta zgryzu wyleczy bóle głowy oraz sztywność karku i barków”.

W razie potrzeby zalecamy także konsultację lekarską.

Najpierw poznać swój stan, a nie od razu leczyć

Nawet jeśli ból szczęki trwa od dawna albo mają Państwo wątpliwości co do dotychczasowego leczenia, nie trzeba od początku decydować się na leczenie.

Pierwsza wizyta w naszej klinice zaczyna się od zbadania obecnego stanu jamy ustnej i szczęki oraz wyjaśnienia, co można stwierdzić na tym etapie.

Wyniki badań i szczegóły leczenia pokazujemy pacjentom.

Podczas wizyty można też robić zdjęcia i nagrywać filmy.

„Jak właściwie wygląda sytuacja w mojej szczęce?”
„Chcę raz usłyszeć uporządkowane wyjaśnienie mojego dotychczasowego leczenia”.

Z takimi pytaniami również można się do nas zgłosić.

Na początek prosimy opowiedzieć nam o obecnych dolegliwościach.

Konsultacje i kontakt

Gibakai Medical Corporation, Yoshimi Dental Clinic
Square 2, lokal 302 (3. piętro), 1-29-1 Tsukushino, Machida, Tokio 194-0001, Japonia
TEL 042-795-1359 FAX 042-795-1398
Dni przyjęć: pon., wt., czw., pt. 10:00–13:00 / 14:30–18:00

Pierwsza wizyta rozpoczyna się od pierwszej konsultacji obejmującej badanie i diagnozę (usługa prywatna, nieobjęta ubezpieczeniem; od 30 minut do 1 godziny). W jej ramach można też omówić diagnozę postawioną w innej placówce.

W pilnych przypadkach – np. gdy nie mogą Państwo gryźć lub objawy są silne – prosimy o kontakt telefoniczny (042-795-1359).

Warto przeczytać także

Nasze podejście ↗Działalność naukowa i publikacje ↗Godziny i dojazd ↗